سینما از کمبود منابع مالی، آثار تکراری و چهرههای ساختگی ناامید شده است!
دو اثر سینمایی تازه در حالی به عرصه اکران پا گذاشتهاند که حال و هوای گیشههای سینما چندان دلپذیر به نظر نمیرسد و به وضوح به نظر میرسد رکود نزدیک به جشنواره فجر، امسال بسیار زودتر آغاز شده است. برخی از فعالان این حوزه، علت این رکود را ناشی از شباهتهای غیرضروری در فیلمها میدانند، عدهای دیگر به وضعیت اقتصادی نامطلوب مردم اشاره میکنند و برخی نیز به تکرار مکرر چند بازیگر در محصولات سینمایی معترضاند!
، فیلمهای «دو روز دیرتر» و «سینما شهر قصه» به ترتیب از دیروز و امروز (۲۰ و ۲۱ آبان) بر روی پرده سینماها رفتهاند. فیلم اول قریب به دو سال پیش در جشنواره فجر به نمایش درآمد و دومی نیز حدود هفت سال پیش اکران شده بود.
این آثار در نیمه پاییز وارد اکران شدهاند، در حالی که سینما بعد از روزهای نسبتاً شادابی که در چندماه قبل داشت، اکنون رونق تابستان را تجربه نمیکند. حتی برخی از فیلمهای با بازیگران مشهور که به تازگی به اکران درآمدند و برخی پخشکنندگان و سینماداران با امید به موفقیت مالی آنها صحبت میکردند، انتظارات را برآورده نکردهاند.
در حال حاضر فیلم «آقای زالو» ساخته مهران احمدی، با بازی امین حیایی، مهران مدیری، هادی کاظمی، ژاله صامتی، مونا فرجاد و خود مهران احمدی که از ۷ آبان در سینماها به نمایش درآمده، تا ظهر روز ۲۱ آبان حدود ۳۸ میلیارد تومان بلیت به فروش رسانده است.
فیلم «کج پیله» به کارگردانی هاتف علیمردانی، با بازی الناز شاکردوست، سروش صحت، نیما شعباننژاد و نعیمه نظامدوست در عرض یک ماه به فروش ۳۶ میلیارد تومانی دست یافته است.
در آن سو، «غریزه» به کارگردانی سیاوش اسعدی که امین حیایی و پانتهآ پناهیها در آن ایفای نقش کردهاند، با وجود حواشی خبری و تبلیغاتی، بعد از ۲۰ روز اکران تنها ۱۰۰ هزار تماشاگر جذب کرده و فروش آن به ۸ میلیارد و ۸۰۰ میلیون تومان رسیده است.
این آمار فروش فیلمها زمانی جدیتر به چشم میآید که بدانیم تعداد بینندگان سینما در هشت ماه ابتدایی امسال نسبت به مدت مشابه سال گذشته از ۲۰ میلیون نفر به ۱۶ میلیون نفر کاهش یافته است.
بیشتر بخوانید:
کاهش ۴ میلیونی مخاطبان سینما در ۸ ماه
علت افت مخاطب سینما: فیلمهای ضعیف یا مشکلات اقتصادی مردم؟
برخی از کارشناسان سینما در بررسی علل کاهش مخاطب به عوامل متعددی اشاره میکنند که یکی از آنها کاهش کیفیت فیلمها میباشد. آنها بر این باورند که فاصله گرفتن فیلمها از واقعیتها و دغدغههای اجتماعی و همچنین تکراری شدن کمدیها، سبب دلزدگی مخاطبان شده است. علاوه بر این، وضعیت اقتصادی کشور نیز به عنوان یک عامل تأثیرگذار در حذف سینما از سبد فرهنگی خانوادهها قلمداد میشود.
حضور مکرر بازیگران با چهرههای یکسان
این کارشناسان که شامل تهیهکنندگان، سینماداران و پخشکنندگان هستند، به یک علت دیگر نیز اشاره دارند و آن هم تکرار مکرر برخی بازیگران در آثار سینمایی است که موجب کمرنگ شدن جذابیت این حضور برای مخاطب شده است. حتی ستارههایی که زمانی میلیونها تماشاگر را به سینماها میکشاندند، به خاطر نمایش مکرر در سریالهای شبکه نمایش خانگی، به تدریج جذابیت خود را از دست دادهاند.
در این وضعیت، این سوال مطرح میشود که آیا سینما به چهرههای جدید و ستارههایی تازه احتیاج دارد؟ برخی از سینماگران بر این نکته تأکید دارند که ورود بازیگران جدید، به دلیل جراحیهای زیبایی، نه تنها باعث ماندگاری اندک آنها در این عرصه میشود، بلکه تواناییهای بازیگری آنها به خاطر تأثیرات ناشی از این تغییرات بر روی انعطاف چهرهشان، کاهش مییابد. این روند به ویژه در میان بازیگران زن محسوستر است و منجر به افزایش تعداد چهرههای مشابه و مصنوعی شده است.
ایجاد تنوع و استفاده از موضوعات ترسناک؛ پاسخی به چالشهای سینما!
با این حال، عرصه سینما و سریالهای خانگی به لحاظ بازیگران در یک دایره مشخص از چهرههای شناخته شده محدود مانده و در چنین فضایی، برخی اظهار میکنند که به منظور غلبه بر این دلزدگی، تولید فیلمهایی با مضامین و رویکردهای متفاوت میتواند راهحلی مؤثر برای احیای رونق سینما باشد.
در این راستا، بهروز افخمی، کارگردان، معتقد است که «برای خروج سینمای ایران از رکود، به تولید فیلمهایی نیاز داریم که به ذات سینما برمیگردد.» او اظهار میکند: در میان اهالی سینما معروف است که دو عامل اصلی جذابیت سینما عبارتند از؛ یکی روابط جنسی و دیگری خشونت، که مورد اول با ارزشهای ما همخوانی ندارد، اما در مورد خشونت شرایط متفاوت است.
این کارگردان ادامه میدهد که رکود کنونی در شرایطی وجود دارد که تولید عناوین خاص، میتواند در میانمدت نجاتبخش سینمای ایران باشد؛ فیلمهایی که به طور غیرمنطقی با موانع متعددی سر راه تولید روبرو شدهاند، مانند آثار خشن و ترسناک که میتوانند جنبههای آموزشی را نیز برای کودکان داشته باشند و به آنها شجاعت بیاموزند. این قبیل آثار به ذاتی سینما تعلق دارند تا جایی که تارانتینو نیز بیان کرده که سینما برای نشان دادن خشونت پایهگذاری شده است. بنابراین معتقدم که فیلمهای خشن و ترسناک که در سطح جهانی نیز از جمله پرفروشترینها به شمار میروند، میتوانند مؤثر باشند و اگر امکان اکران فیلمی چون «قاتل و وحشی» اثر حمید نعمتالله فراهم گردد، میتواند شرایط بهتری را برای سینمای ما ایجاد کند.
بیشتر بخوانید:
بهروز افخمی: سینما دچار کهولت شده است
نام فیلم «قاتل و وحشی» برای اکران در حالی مطرح میشود که برخی از سینماداران او را تنها یک مُسکن برای وضعیت کنونی سینما میدانند؛ سینمایی که برخی از چهرههای مطرح آن به علت پیچیدگیهای اخذ پروانه ساخت به دودستی تسلیم شدهاند و نگاه امیدوارکنندهای که در مواردی ایجاد کرده بودند، در سایه استیضاح احتمالی وزیر فرهنگ و ارشاد، به حاشیه رفته است.
